10.29.2014

CHUSTKA

nazywana także łatką, jest dość charakterystycznym narzędziem wykorzystywanym przez wiejskie babki. Łatka jest używana najczęściej do ochrony głowy (lub innych części ciała) pacjenta przed spadającym lnem lub woskiem, poza tym okręca się nią szklankę z popiołem. Chustkę kładzie się także w przypadku używania innych narzędzi - np. niektóre sposoby mogą wymagać położenia na głowie pacjenta nożyc/noża albo obsypania jego głowy zbożem lub popiołem. Niektóre babki kładą na niej także przedmioty przygotowane do święcenia. Łatka powinna być biała lub czerwona i wykonana z lnu (w przypadku chust używanych do święcenia kryterium koloru nie zawsze jest przestrzegane).

 Na filmach pokazujących szeptuchy przy pracy często widać, że na ogół nie są one śnieżnobiałe jak z reklamy proszku do prania. Wynika to z faktu, że łatki święci się w okolicy Wielkanocy (można nią wyłożyć koszyk ze święconką) i nie pierze, aż do kolejnych świąt wielkanocnych. Święcenie chust może polegać na ich obmówieniu przed ikoną, czasami zawija się ikonę w szmatkę, aby przejęła jej moc.

WODA, SÓL, CHLEB

można je uznać za produkty pierwszej potrzeby w życiu człowieka. O każdym z nich wzmiankowałem już na blogu, skupię się więc na ich praktycznym wykorzystaniu.

 Woda: do guseł używa się wody ze studni (odpowiednio poświęconej, "zawierającej imiona" konkretnych osób, które będą jej używać) albo wody, która posiada uznane właściwości lecznicze, pochodzącej z różnych świętych źródełek. Jednym z bardziej znanych tego typu miejsc jest oczywiście Grabarka, która jest miejscem licznych pielgrzymek. Tamtejszej wodzie przypisuje się liczne uzdrowienia. Innym miejscem jest, nieco mniej znana, wieś Dobrowoda, w której znajduje się cerkiew św. Paraskiewy.
 Magiczną wodę można oczywiście pić, dodaje się ją do kąpieli, można ją także wykorzystać do przemywania konkretnych miejsc ciała.

Sól: popularne remedium przeciwko czarom i wszelkiemu zepsuciu. Podczas jej święcenia przywołuje sie starotestamentową historię związaną z prorokiem Elizeuszem, który przy pomocy soli oczyścił zatrute źródło w Jerychu. Oprócz zwykłej soli używa się także tzw. czarnej soli, a także soli poświęconej w dniu wspomnienia św. Agaty (święci się wtedy także chleb i wodę).
Sól można spożywać. dodawać do kąpieli, nosić przy sobie, a także rozrzucać wokół pacjenta w czasie leczenia.

Chleb: poświęciłem mu oddzielny wpis na blogu, gdzie omawiam związane z nim wierzenia. W zależności od gusła chleb można:
1) zjeść,
2) przeżuwać stojąc okrakiem nad progiem domu,
3) zakopać na rozstaju dróg,
4) rzucić do zjedzenia psu.

To czy chleb jest razowy czy biały nie ma większego znaczenia. Dobrze jeżeli nie posiada wymyślnych dodatków. Od biedy można też poświęcić ciastka, ale podstawowym narzędziem nadal pozostaje chleb.

MAK I CUKIER

porzucamy przedmioty pierwszej potrzeby i przechodzimy do tzw. przedmiotów zbytku ;) Mak i cukier uznawane są za symbole bogactwa i powodzenia w życiu. Można je nosić ze sobą w charakterze talizmanu. Używa się ich także w przypadkach nieszczęśliwej miłości oraz przy leczeniu alkoholizmu. Jeden ze sposobów leczenia uzależnień polega na narysowaniu odpowiedniej ilości kółek, nasypaniu na każde z nich odrobiny cukru. Potem każdego kółka nalezy dotknąć i wyrecytować odpowiednią modlitwę.

 Mak, który ma być używany jako talizman powinno poświęcić się 14 sierpnia - ma wtedy największa moc. Data ta jest szczególna z kilku względów:
1) jest to pierwszy dzień tzw. postu uspieńskiego, świętuje się wtedy także wyniesienie świętego drzewa Krzyża, które jest nazywane Pierwszym Spasem,
2) wspominamy wtedy proroka Micheasza (tzw. młodszego),
3) w tradycji ludowej dzień ten zwany jest Makowieją - święci się wtedy mak oraz miód (14 sierpnia to tradycyjna data rozpoczęcia zbiorów miodu).

GWOŹDZIE

Rasphul mnie o to pytał na Aetheriusie, więc postanowiłem wspomnieć kilka słów na temat ich używania w magii. Nie jest to często używane narzędzie, ale istnieją gusła, w których gwoździe grają ważną rolę.

 Gwoździ używa się przede wszystkim jako ochrony przed "czarną magią". Noszono je ze sobą, a także wbijano w drzwi wejściowe i progi. Postępowanie takie wynikało z przekonania, że różnej maści demony nie przepadają za metalowymi przedmiotami.

 Gwoździ używa się także w rytuałach leczących: zawiązuje się na nim nitkę z przeniesioną klątwą lub chorobą, tak spreparowany gwóźdź należy wbić w kawałek drewna, który następnie zakopuje się na rozstaju dróg albo w jakimś rzadko uczęszczanym miejscu.

BANDAŻ

o to narzędzie pyta sporo osób, więc prędzej czy później musiało pojawić się w zbiorze magicznego instrumentarium ;)

 Chodzi o tzw. bandaż z trupa, który służył do podwiązania zmarłemu żuchwy, żeby mu nie opadała. U Romów podobną rolę spełnia chustka, która po pogrzebie jest przechowywana razem z mesurą jako przedmiot mający przynosić pomyślność.

 Bandaż taki używany jest do różnych celów - głównie do leczenia. Uważa się, że zmagazynowana w nim śmierć jest w stanie zabić niemal każdą chorobę, wystarczy, że osoba chora będzie go nosiła przez jakiś czas przy sobie. Spotkałem się także z wzmiankami o tym, że nitki z takiego bandażu można także wrzucać do kąpieli albo do wody służącej do picia. Po zużyciu wody nitki należy wyłowić, wysuszyć i zatrzymać do dalszego używania albo zakopać.

2 komentarze:

  1. Czy kolor wody albo chleba ma znaczenie dla guseł? ;)
    A tak serio - pisałeś w tekście o nożycach - w jakim kontekście się ich używa? Przy maku wspomniałeś też o miodzie - czy poza makiem też się go używa, np. jako symbolu bogactwa?

    OdpowiedzUsuń
  2. Kolor wody nie ma znaczenia - o ile oczywiście ktoś nie ma nic przeciwko piciu zielonej wody ;) Analogicznie jest z chlebem: lepiej jeżeli nie będzie spleśniały i na tyle świeży, że da się go pogryźć bez utraty zębów.

    Miód jest symbolem bogactwa, szczęścia i dobrego życia, używa się go w takim znaczeniu, choć oczywiście nie tylko (służył także do leczenia różnych chorób, np. gardła). Na wschodzie dawniej była taka tradycja, że smarowano miodem odrzwia i kąty nowego domu, co miało zapewniać szczęśliwość osobom, które się do niego wprowadzają.

    Symbolika nożyczek jest podobna do symboliki noża - używa się ich od odcinania różnych negatywnych rzeczy od danej osoby, przedmiotu, domu etc.

    OdpowiedzUsuń

Szukaj na tym blogu

Łączna liczba wyświetleń

Archiwum

Obserwatorzy

Kontakt

mail: verm@onet.pl